Simdi de ayni konferansin dorduncu oturumuna dair bilgiler ve notlar asagida:
-----------------------
Dorduncu oturumda, STK (Sivil Toplum Kuruluslari) ve Engelli Bireyler konulu panel duzenlendi.
Avukat Omer Inal Durmus, ozurlulerle ilgili uluslararasi ve ulusal
hukuk mevzuatiyla ilgili bilgi verdi. Buna gore, 1902'de Bruksel'de
ozurlulerin sorunlariyla ilgili toplanti yapilmis ve bu konu
derinlemesine tartisilmis. 1970lerde, Birlesmis Milletler , engelliler
uzerine standart kurallarla ilgili oneriler sunmus. ILO (Uluslararasi
Calisma Orgutu) 139 nolu sozlesmede, ozurlulerin istihdamina deginmis.
Avrupa Birligi'nde de istihdamda ayrimciligin yasaklanmasina dair gorusler temel haklarda deginilmis.
Turkiye'de, anayasanin ikinci maddesine gore, TC bir sosyal devlet
olarak betimlenmis. yani ozurlu vatandaslarin rehabilitasyonu, egitimi,
istihdamiyla sosyal bir devlet olmasindan dolayi, bizzat ilgilenmesi
gerekiyor. 61. maddeyle de, korunmaya muhtac ozurlulerine korunmasi
zorunlu hale getirilmis.
Ozurlulerin, ekonomik hayatta yer almasiyla ilgili en gecerli
calisma/yasa ise ozurlulerin istihdamini saglayan 4857 nolu is yasasi.
ancak, burda olumsuzluklar yok degil..ornegin, 5378 nolu ozurluler
yasasin ve 2825 sayili SHCEK yasasina gore, ozurlu vatandaslarin
devletin korumasindan yararlanmasi icin, hic bir sosyal guvenlik
kurulusuna tabi olmamasi gerekiyor. ancak mevcut sosyal guvenlik
kuruluslari da, gerekli hizmeti goturemiyor.
Diger bir olumsuzluk ise, 4046 nolu yasada, ozurlu calisanlarin ancak
isyerinin kapanmasiyla isten cikarilabilecegine dair hukum yeni
degisiklikle kaldirilmis. Ayrica, engellilerin ulasim, kultur-sanat
aktivitelerinden bedava veya indirimli yararlanmalari hukmu, kanundan
cikarilmis yeni degisikliklerle.
Engelli birey vefat edince, dul eslere maas baglaniyor, ancak evli
kizlara baglanmiyor, ayrica cocuklarin maas alabilmeleri icin
cocuklarin da calisamayacak kadar ozurlu olmalari lazim ve baska
gelirlerinin olmamasi lazim.
Bunlar isin hukuki boyutu..engellilerin ayrica, sirf sehir ve bina
duzenlemesinden kaynaklanan sorunlari da var..Engelli olmayan bireyler
bunu fark etmeyebiliyor ama ufak tefek gibi gorunen dizayn hatalari,
engellilerin sokaga tek baslarina cikmalarini bile engelleyebiliyor.
Buna cozum olarak sunlar onerildi: Yaya gecitlerinde, gorme engelliler
icin, sesli sinyaller konulmali, kaldirimlarin yuksekligi, fiziksel
engeller icin cok yuksek olmamali, rampalarin egimleri de ayni nedenle,
fazla olmamali, engelliler icin ayrilan park yerleri artirilmali,
engelli park yerlerine park edenlere cezalar getirilip uygulanmali,
binalar engellerin kolayca giris cikis yapabilmeleri icin yeniden
duzenlenmeli, binalarda asansor bulunmali, asansorler, tekerlekli
arabalarin girip cikacagi genislikte olmali, halka acik tesislerde,
tuvaletler, engellilerin kolay kullanabilecegi sekilde duzenlenmeli,
asansor giris katinda olmali., trafik isaret ve duzenlemeleri
ozurlulerin de kullanabilecegi hale getirilmeli, kapilarda esik
olmamali, her otelde, en az 1 oda, her sinemada belli sayida koltuk
engellilere mahsus sekilde duzenlenmeli,
Bu arada, Dunya Engelliler gununun de 3 aralik oldugunu ogrenmis oldum..Herkesin engelliler gunu simdiden kutlu olsun...
Bu konuyla ilgili daha fazla bilgi verilmesi amacli tv programlari, radyo konusmalari, panel ve seminerlerin verilmesi dilegiyle..